Nagranie ze spotkania z Wojciechem Karpińskim
Polecamy nagranie ze spotkania z Wojciechem Karpińskim o jego nowej książce "Obrazy Londynu". Spotkanie prowadził Janusz Majcherek.
 Więcej...

Strona Główna

Nowe Książki o "Nitce Ariadny" Barbary Toruńczyk
W "Nowych Książkach" (2014 nr 10) o tomie szkiców Barbary Toruńczyk "Nitka Ariadny" pisze Wojciech Kaliszewski.
 Więcej...

O Adamie Zagajewskim w radiowej Trójce
10 X 2014 w Radiowej Trójce w Studio Agnieszki Osieckiej odbyło się spotkanie z Adamem Zagajewskim. Prowadzenie Marcin Zaborski
 Więcej...

Barbara Toruńczyk w Programie Babilon (TVN)
11 X 2014 w Programie Piotra Marciniaka "Babilon" w telewizji TVN odbyła się debata o stanie kultury w Polsce z udziałem Barbary Toruńczyk, Małgorzaty Omilanowskiej, Andy Rottenberg, Karoliny Wigury, Olgi Lipińskiej, Romy Ligockiej
 Więcej...

Barbara Toruńczyk w Sopocie
1 X 2014 w Sopocie w Dworku Sierakowskich odbyło się spotkanie z Barbarą Toruńczyk autorką książki "Nitka Ariadny". Prowadzenie Piotr Kłoczowski
 Więcej...

Zmarł Ramūnas Katilius
6 października 2014 r., nie doczekawszy 79. urodzin, zmarł prof. dr hab. Ramūnas Katilius, wybitny fizyk teoretyk, jeden z twórców współczesnej kinetycznej teorii fluktuacji, przyjaciel Josifa Brodskiego i Tomasa Venclovy
 Więcej...

90. urodziny Andrzeja Ciechanowieckiego
Jubileusz Andrzeja Ciechanowieckiego 28 IX jubileusz 90. urodzin obchodził Andrzej Ciechanowiecki - mecenas i historyk sztuki, więzień polityczny w latach 1950-56, kawaler Orła Białego
 Więcej...

Marcin Kurek po czesku
Nakładem wydawnictwa Tirada ukazał się tom Marcina Kurka "Oleander" (Zeszyty Literackie) w przekładzie na czeski Jaroslava Šubrta
 Więcej...

Urodziny Julii Hartwig
14 VIII 2014 przypadają urodziny Julii Hartwig. Z tej okazji w imieniu redakcji "Zeszytów" składamy najlepsze życzenia i dziękujemy za wiersze, za błyski, za dziennik, za Jej niezwykłą obecność.
 Więcej...

Muzeum Historii Żydów Polskich poszukuje pracownika
Muzeum Historii Żydów Polskich zatrudni historyka ze stopniem doktora.
 Więcej...

Rocznica śmierci Miłosza w Krasnogrudzie
13-15 VIII 2014 z okazji 10. rocznicy śmierci Czesława Miłosza we Dworze w Krasnogrudzie w Ośrodku Pogranicze odbędzie się Sympozjum "Pamiętanie Miłosza"
 Więcej...

Zmarła Hanna Baltyn
17 VII 2014 zmarła Hanna Baltyn krytyk i historyk teatru, tłumaczka. Autorka "Iskier leksykonu dramatu".
 Więcej...

Nagroda dla Wiesława Nowickiego
Tom wierszy Wiesława Nowickiego "Wiersze łodzkie żartobliwe" otrzymały Wyróżnienie w Konkursie Wydawnictw Literatury Pomorskiej na XV Koscierskich Targach Książki Kaszubskiej i Pomorskiej "Costerina 2014" (Targi Książki w Kościerzynie).
 Więcej...

Zmarła Nadine Gordimer
13 VII 2014 zmarła Nadine Gordimer (1923-2014) laureatka Literackiej Nagrody Nobla. Jej szkic o Włodzimierzu Ledóchowskim ogłosiliśmy w "Zeszytach Literackich" nr 25
 Więcej...

Nagroda Petrarki dla Tomasa Venclovy
Tomas Venclova, poeta i członek redakcji „Zeszytów Literackich”, otrzymał Nagrodę im. Petrarki. Nagrodę ufundował w 1975 niemiecki historyk sztuki i wydawca Hubert Burda. Laureatami byli dotychczas m.in. Zbigniew Herbert i Tomas Tranströmer.
 Więcej...

Paula Sawicka „Dwie podróże do Izraela: 1988 i 2014” Pamięci Chawki Raban (19 kwietnia 1924 – 9 stycznia 2014) Więcej...

Dąbrowski w "New Yorkerze"
W "The New Yorker" ukazał się wiersz Tadeusza Dąbrowskiego w tłumaczeniu Antonii Lloyd-Jones. Utwór pochodzi z tomu "Pomiędzy" (a5). W wersji cyfrowej tygodnik udostępnia również plik z nagraniem wiersza w interpretacji autora.
 Więcej...

"World Literature Today" o Toruńczyk
W "World Literature Today" George Gömöri pisze o książce Barbary Toruńczyk "Żywe cienie"
 Więcej...

Nagroda Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie dla Wojciecha Karpińskiego
Wojciech Karpiński za tom "Twarze" otrzymał Nagrodę Literacką Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie im. Włady Majewskiej za najlepszą książkę roku 2012.
 Więcej...

Fundacja Teresy Torańskiej i Nagroda im. T. Torańskiej
Fundacja im. Teresy Torańskiej powstała w 2013 r. Jej celem jest wspieranie twórczości dziennikarskiej i pisarskiej, propagowanie kultury słowa oraz kreowanie i umacnianie postaw etycznych dziennikarzy. Wraz z redakcją Newsweek Polska Fundacja przyznaje Nagrody Newsweeka im. Teresy Torańskiej. Więcej...

Ewa Kuryluk - "Zapiski ze współczesności"
Zapraszamy do wysłuchania archiwalnej audycji "Zapiski ze współczesności" z udziałem Ewy Kuryluk, udostępnionej na stronie Ninateka.pl

 Więcej...

O Witoldzie Dąbrowskim w "Nowych Książkach"
W "Nowych Książkach" 2013 nr 6 o tomie Witolda Dąbrowskiego "Krajobraz z chmurą" pisze Paweł Mackiewicz
 Więcej...

Barbara Toruńczyk w Wiedniu
5 VI 2013 o g. 16.30 w Instytucie Nauk o Człowieku w Wiedniu redaktor naczelny "Zeszytów Literackich, autorka książki "Żywe cienie" Barbara Toruńczyk wygłosi wykład "Zeszyty Literackie: skąd idziemy, czyli Autobiografia umysłu". Słowo wstępne wygłosi Timothy Snyder
 Więcej...

O "Twarzach" Karpińskiego w "Odrze"
W "Odrze" (2013 nr 5) o "Twarzach" Wojciecha Karpińskiego pisze Dobrawa Lisak-Gębala
 Więcej...

Portal Księgarski o "Epitafium dla Lucy"
W Portalu Księgarskim Ewa Sonnenberg pisze o "Epitafium dla Lucy" Jerzego Kronholda (Zeszyty Literackie).
 Więcej...

"Nowe Książki" o "Twarzach" Wojciecha Karpińskiego
W "Nowych Książkach" (2013 nr 1) Paweł Czapczyk pisze o książce Wojciecha Karpińskiego "Twarze"
 Więcej...

"Twarze" Karpińskiego na liście 100 najlepszych książek
Na liście 100 najlepszych książek 2012 roku opublikowanej przez "Gazetę Wyborczą" znalazła się książka Wojciecha Karpińskiego "Twarze"
 Więcej...

100 najlepszych książek 2012 roku
"Gazeta Wyborcza" ogłosiła listę 100 najlepszych książek wydanych w 2012 roku. Wśród nich książka Barbary Toruńczyk "Żywe cienie"
 Więcej...

Rozmowa z Barbarą Toruńczyk "Był w nas gen wolności"
W "Gazecie Wyborczej" (15 XII 2012) ukazała się rozmowa Donaty Subbotko z Barbarą Toruńczyk - redaktorem naczelnym i założycielem "Zeszytów Literackich". Prezentujemy jej obszerne fragmenty.
 Więcej...

Gala jubileuszowa "Zeszytów Literackich"
17 XII 2012 w Teatrze Polskim w Warszawie odbyła się uroczysta gala z okazji jubileuszu XXX-lecia "Zeszytów Literackich". Głównym punktem była debata zespołu redakcyjnego "Zeszytów Literackich" z udziałem Adama Michnika. Wieczór prowadzili Andrzej Seweryn i Marek Zając.
 Więcej...

Rozmowa z Barbarą Toruńczyk w "Dwutygodniku"
W piśmie "Dwutygodnik.com" ukazała się rozmowa Tomasza Cyza z redaktorem naczelnym i założycielem "Zeszytów Literackich" Barbarą Toruńczyk
 Więcej...

Tablica dla Marii i Kazimierza Brandysów
9 XI 2012 o godz. 10.30 przy ul. Nowomiejskiej 5 w Warszawie nastąpi uroczyste odsłonięcie Tablicy Pamiątkowej poświęconej Marii i Kazimierzowi BrandysomWięcej...

Rozmowa z Barbarą Toruńczyk
Prezentujemy fragmenty rozmowy Agnieszki Papieskiej z Barbarą Toruńczyk, która ukazała się w miesięczniku "Nowe Książki" 2012 nr 10, z okazji wydania książki "Żywe cienie".
 Więcej...

Zmarł Erwin Axer
5 VIII zmarł Erwin Axer reżyser teatralny, wieloletni dyrektor Teatru Współczesnego w Warszawie, pisarz, autor "Ćwiczeń pamięci". Więcej...

Julia Hartwig o „Cyprysach i topolach” Marka Zagańczyka
W „Gazecie Wyborczej” (4-5 VIII 2012) Julia Hartwig ogłosiła szkic „Radosna samotność podróżowania" poświęcony książce Marka Zagańczyka „Cyprysy i topole”:
 Więcej...

"Tygodnik Powszechny" o "Cyprysach i topolach" Zagańczyka
W "Tygodniku Powszechnym" (8 VII 2012) Tomasz Fiałkowski pisze o książce "Cyprysy i topole" Marka Zagańczyka.
 Więcej...

"Rzeczpospolita" o "Cyprysach i topolach" Zagańczyka
W dodatku "Plus Minus" do "Rzeczpospolitej" (30 VI 2012) Wiesław Chełminiak w artykule "Podróże na Południe" pisze o książce Marka Zagańczyka "Cyprysy i topole"
 Więcej...

Wirtualna Polska o Zeszytach Literackich
Na portalu WP.pl ukazała się krótka historia "Zeszytów Literackich" - "Piękni trzydziestoletni" - czytaj online
 Więcej...

Nagroda im. Barbary Łopieńskiej
Justyna Dąbrowska została laureatką Nagrody im. Barbary Łopieńskiej za najlepszy wywiad prasowy w roku 2011. Jej rozmowę z Jerzym Jedlickim p.t. „Spis rzeczy z nienapisanej ksiązki” opublikował „Tygodnik Powszechny”.
 Więcej...

"Gazeta Wyborcza" o książce "W podróży" Maraiego
W "Gazecie Wyborczej" 24-25 III 2012 Paweł Smoleński pisze o książce Sándora Máraiego "W podróży" (Zeszyty Literackie, Seria Podróże).
 Więcej...

"Tygodnik Powszechny" o "Rosji" Czesława Miłosza
W "Tygodniku Powszechnym" (12 II 2012) Tomasz Fiałkowski pisze o książce Czesława Miłosza "Rosja. Widzenia transoceaniczne". Tom II: "Mosty napowietrzne" wydanej nakładem Zeszytów Literackich. Czytaj online
 Więcej...

Andrzej Szczeklik "Podróż w zaświaty"
Przypominamy szkic Andrzeja Szczeklika z "Zeszytów Literackich" nr 114
 Więcej...

Wisława Szymborska nie żyje
1 II 2012 w Krakowie zmarła Wisława Szymborska poetka, laureatka Literackiej Nagrody Nobla.
 Więcej...

Grochowska o "Portrecie podwójnym"
W „Gazecie Wyborczej” (31 XII 2011-1 I 2012) Magdalena Grochowska pisze o książce C. Miłosz / Jarosław Iwaszkiewicz „Portret podwójny” wydanej nakładem Zeszytów Literackich. Publikujemy pełny tekst recenzji
 Więcej...

O Herbercie w Radio France Culture
W audycji "Répliques" Alaina Finkielkraut o Zbigniewie Herbercie opowiadają Jean-Yves Masson i Pierre Pachet. Słuchaj online
 
Więcej...

Timothy Garton Ash o Havlu
Hands whirring like twin propellers, Václav Havel moves with his characteristic hurried, short-paced walk across the mirrored foyer of the Magic Lantern theatre, the headquarters of the velvet revolution. The slightly stooped, stocky figure, dressed in jeans and sweater, stops for a moment, begins to tell me about some 'important negotiations'; scarcely three sentences in, he's swept away. He gives me an apologetic smile over his shoulder, as if to say 'what can a man do?' Often he talked as if he was an ironic critic watching the theatre of life, but there in the Magic Lantern, in 1989, he became the lead actor and director of a play that changed history.
 Więcej...

Toruńczyk o Czesławie Miłoszu
Na portalu Kultura Liberalna ukazała się rozmowa z Barbarą Toruńczyk o Czesławie Miłoszu "Zawsze miał część umysłu, która wypróbowywała jakąś truciznę". Rozmowa ukaże się także w "Zeszytach Literackich" nr 115. Czytaj online
 Więcej...

Krzysztof Jung - 60. rocznica urodzin
10 VII 2011 w Warszawie odbyło się spotkanie przy grobie Krzysztofa Junga na Powązkach Wojskowych z okazji jego 60. rocznicy urodzin (11 VII 1951-5 X 1998).
 Więcej...

Grochowska o "Wybranych stronach" Czapskiego
W "Gazecie Wyborczej" (25–26 VI 2011) Magdalena Grochowska pisze o albumowym wydaniu dzienników Józefa Czapskiego "Wybrane strony" w opracowaniu Emilii Olechnowicz
 Więcej...

Spotkanie o Miłoszu
11 V 2011 w Krakowie (Namiot Festiwalu Czesława Miłosza, Pl. Szczepański) odbyło się spotkanie wokół korespondencji Czesława Miłosza z Konstantym A. Jeleńskim, z Jarosławem Iwaszkiewiczem oraz numeru specjalnego "Zeszytów Literackich" - C. Miłosz "I książki mają swój los". W spotkaniu udział wzięli Barbara Toruńczyk i Marek Zagańczyk. Fragmenty listów i wierszy przeczytał Andrzej Seweryn. Prowadzenie Bogdan Tosza.
 Więcej...

Pomianowski i Venclova o "Rosji" Miłosza
Zapraszamy do wysłuchania wypowiedzi prof. Jerzego Pomianowskiego i Tomasa Venclovy o książce Czesława Miłosza "Rosja. Widzenia transoceaniczne" (Zeszyty Literackie 2010). Posłuchaj
 Więcej...

"Materia i duch" - rozmowa
Z Pawłem Joczem i Adamem Zagajewskim rozmawia Marek Wittbrot
 Więcej...

Radia Wolności
Portal polskieradio.pl uruchomił specjalny serwis „Radia Wolności” zawierający blisko 20 tysięcy nagrań z archiwów Radia Wolna Europa oraz z sekcji polskich BBC i RFI.
 Więcej...

Republika Książki - video
Wideo z inauguracji "Republiki Książki. Koalicji na rzecz rozwoju czytelnictwa i bibliotek" z zapisem debat z udziałem Barbary Toruńczyk i Marka Zagańczyka.
 Więcej...

Dokument o filmie "Żyd Süss"
13 I 2011 w TV Planete pokazano dokument o filmie "Żyd Süss".
 Więcej...

Okolice Rodzinnej Europy
15-17 I 2010 w Ośrodku "Pogranicze" w Sejnach odbyło się sympozjum poświęcone "Rodzinnej Europie" Czesława Miłosza
 Więcej...

Nowość!!! Prenumerata elektroniczna
"Zeszyty Literackie" teraz dostępne także w wersji elektronicznej na komputer, tablet i telefon.
 Więcej...

Zmarł prof. Tadeusz Zagajewski
28 IX 2010 roku zmarł prof. Tadeusz Zagajewski (l. 97), wybitny uczony, profesor Politechniki Śląskiej w Gliwicach, członek PAN. Naszemu przyjacielowi Adamowi Zagajewskiemu składamy wyrazy współczucia.

 Więcej...

Nagroda Kościelskich dla Marcina Kurka
Jury Nagrody Kościelskich na posiedzeniu 25 IX 2010 roku wyróżniło poemat Marcina Kurka "Oleander" wydany w Serii Poetyckiej Zeszytów Literackich.
 Więcej...

Podróże Claudio Magrisa - video
Przedstawiamy fragment filmowej opowieści Claudio Magrisa o podróżach i podróżowaniu... Więcej...

Wojciech Karpiński - video
Na stronie "Zeszytów Literackich" zamieściliśmy fragmenty filmu ze spotkania z Wojciechem Karpińskim poświęconego jego "Książkom zbójeckim".
 Więcej...

Jacek Głażewski o "ZL" 110
Nie radzę czytać nowego numeru "Zeszytów Literackich" bez powiązania z poprzednim - jedną z najambitniejszych i najbardziej przemyślanych publikacji Roku Chopinowskiego. Część wydrukowanych wówczas szkiców znalazło swoje rozwinięcie w najnowszym tomie. Jego głównymi bohaterami są poeci: Rainer Maria Rilke, Josif Brodski i Adam Zagajewski - pisze Jacek Głażewski w "Gazecie Wyborczej".
 Więcej...

Urodziny prof. Michała Bristigera
Na urodziny prof. Michałowi Bristigerowi obok najserdeczniejszych życzeń od przyjaciół z "Zeszytów Literackich" ofiarowujemy spis jego prac redakcyjnych opracowany przez Antoniego Buchnera, przy współpracy Jolanty Guzy-Pasiak, Kamili Stępień-Kutery, Rafała Ciesielskiego i Krzysztofa Rottermunda. Ściągnij plik PDF Więcej...

Archiwum Leszka Kołakowskiego w BN
Rękopisy, maszynopisy i pierwodruki prasowe, materiały warsztatowe, korespondencja, dokumenty osobiste oraz materiały audiowizualne po zmarłym przed rokiem w Oksfordzie Leszku Kołakowskim wzbogaciły zbiory Biblioteki Narodowej w Warszawie.

 Więcej...

Bibliografia Herberta
Nakładem wydawnictwa Wieź i Instytutu Dokumentacji i Studiów nad Literaturą Polską ukazała się przygotowana przez Pawła Kądzielę dwutomowa monografia bibliograficzna "Twórczość Zbigniewa Herberta"Więcej...

Wystawa Fotografii Elżbiety Lempp
20 V 2010, o godz. 18.00 w galerii Artemis (ul. Poselska 15, Kraków) odbędzie się wernisaż wystawy fotografii Elżbiety Lempp "Znaki zapytania".
 Więcej...

Nagroda Quarks Daily dla Tomasza Różyckiego Tomasz Różycki otrzymał prestiżową nagrodę The 3 Quarks Daily 2010 Prize in Arts and Literature, przyznawaną za najlepszy blog poetycki w USA.
 Więcej...

Tomasz Różycki finalistą "3QD Arts & Literature Prize"
Tomasz Różycki został nominowany do nagrody za najlepszą wypowiedź na blogu literackim w USA.
 Więcej...

Barbara Toruńczyk „Jacek Kuroń. Opowieść o pokoleniu '68” Opowieść o pokoleniu 1968 zaczęłam pisać z myślą o młodych ze środowiska „Krytyki Politycznej” w 40 rocznicę tzw. wydarzeń marcowych. Nazywano nas komandosami. Nasze drogi życiowe zbiegły się ze szlakiem generacji 1968 na Wschodzie i na Zachodzie. Ale pobiegły dalej innym tropem. Chciałam podzielić się przemyśleniami, podsumować doświadczenia, przedstawić ludzi, którzy wywarli na nas wpływ.
 Więcej...

Brodski i Miłosz W Nowym Jorku odbyła się prezentacja książki Ireny Grudzińskiej-Gross "Fellowship of poets" o Miłoszu i Brodskim. W spotkaniu brali udział m.in. Jonathan Schell, Mark Strand, Adam Michnik i Ann Kjellberg. Więcej...

Ewa Kuryluk w Zachęcie
20 III 2010 w Zachęcie zostanie otwarta wystawa "Gender check/ Sprawdzam płeć! Kobiecość i męskość w sztuce Europy Wschodniej", na której będą prezentowana m.in. prace Ewy Kuryluk. Więcej...

O "Mistrzu z Delft" Zbigniewa Herberta
Paweł Czapczyk pisze w "Twórczości" (2010 nr 1) o "Mistrzu z Delft" Zbigniewa Herberta
Rok 2008 przyniósł kilkaset imprez poświęconych twórczości Zbigniewa Herberta – wśród nich festiwale, konferencje, seminaria. Niemały w tym udział miały "Zeszyty Literackie", a osobiście Barbara Toruńczyk, niezmordowana od lat promotorka zarówno znanego, jak i zapoznanego dorobku poety. "Zeszyty"” wydały więc drukiem nie tylko znakomitą i spetryfikowaną już w dużej części przez świadomość czytelniczą "trylogię eseistyczną" (po raz pierwszy zaś – po pierwodruku w "Twórczości" w 1973 roku – "Labirynt nad morzem"), lecz także zbiory korespondencji poety z Henrykiem Elzenbergiem, Czesławem Miłoszem i Stanisławem Barańczakiem. Potem przyszedł czas na przeprowadzone na przestrzeni kilku dekad rozmowy z twórcą "Jaskini filozofów" oraz pozostawione dotąd w rękopisach inedita. I właśnie tom "Mistrz z Delft i inne utwory odnalezione" wieńczy ambitne to dzieło.

 Więcej...

"Zagłada domu Usherów" w reż. Barbary Wysockiej ANNA ARNO, ANNA SMOLAR Więcej...

Życzenia noworoczne
Wszystkim czytelnikom i współpracownikom "Zeszytów Literackich" składamy najserdeczniejsze życzenia szczęśliwego Nowego Roku. Więcej...

Rozmowa z Bohdanem Paczowskim - video
11 XII 2009 w "Gazecie Stołecznej" dodatku do "Gazety Wyborczej" ukazała się rozmowa z Bohdanem Paczowskim, architektem, autorem zwycięskiego projektu Muzeum Historii Polski. Aby przeczytać kliknij tutaj Więcej...

Książki na świecie - nowa galeria
Zapraszamy do odwiedzenia galerii na stronie "Zeszytów Literackich" prezentującej ciekawe książki związane z Polską, wydane zagranicą. Aby zobaczyć kliknij tutaj
Prosimy o nadsyłanie swoich propozycji pod adresem biuro@zeszytyliterackie.pl Więcej...

O "Głosach Herberta"
W „Nowych książkach” (2009 nr 11) Bogumiła Kaniewska omawia "Głosy Herberta":
"Głosy Herberta zebrane przez Barbarę Toruńczyk to książka, która ma wielu bohaterów, ale przedstawia tylko jednego; to tom, który prezentuje różne tonacje i sposoby Herbertowego mówienia, by pokazać, że kryje się pod nim zawsze jeden głos […]
Barbara Toruńczyk prowadzi czytelnika po ośmiu "salach”: w pierwszej znajdujemy kolekcję pierwodruków zamieszczanych na łamach "Zeszytów Literackich” […]. Więcej...

Pamięci Marka Edelmana - książki dla szkół
Dla upamiętnienia osoby i dzieła Marka Edelmana Maria i Bohdan Paczowscyzakupili dla sześciu bibliotek w Gliwicach, Inowrocławiu, Łodzi, Poznaniu, Sosnowcu i Wejherowie komplet publikacji "Zeszytów Literackich" (numery 102 i 103 z tekstami Marka Edelmana i książki: Kurt I. Lewin "Przeżyłem. Saga Świętego Jura spisana w roku 1946" (z rekomendacją Marka Edelmana), "Portret Słowackiego" Pawła Hertza i "Książki zbójeckie" Wojciecha Karpińskiego. Bardzo dziękujemy. Wpłaty na książki dla bibliotek szkolnych przyjmujemy po wcześniejszym zawiadomieniu mailowym pod adresem: biuro@zeszytyliterackie.pl Więcej...

Venclova o Aleksandrze Wacie
Przedstawiamy fragment wypowiedzi Tomasa Venclovy zarejestrowanej 23 X 2009 w Krakowie na spotkaniu prezentującym "Listy o tym, co najważniejsze" Czesława Miłosza i Oli Watowej. Więcej...

Ignacy Karpowicz o "Zeszytach"
23 X w "GW" ukazała się rozmowa z Ignacym Karpowiczem. Przytaczamy fragment o powinnościach polskiego intelektualisty: "Polski intelektualista płci męskiej musi raz pójść do burdelu i zaprenumerować "Zeszyty Literackie". "Zeszyty Literackie" na całe życie, burdel raz". Więcej...

Wojciech Karpiński o "Książkach zbójeckich"
W "GW" (15 X) ukazał się fragment przedmowy Wojciecha Karpińskiego" do jego "Książek zbójeckich"Więcej...

Zmarła Barbara Skarga
18 IX zmarła Barbara Skarga (l. 90), filozof, autorytet moralny i naukowy. Więcej...

Blog Elżbiety Sawickiej o wystawach w Europie
Zapraszamy do lektury tekstów Elżbiety Sawickiej na stronie "ZL". Omówienia wystaw, relacje z podróży. Przeczytaj zanim zobaczysz... Kliknij tutajWięcej...

Blog Marcina Gmysa - Fonoteka
Zapraszamy do lektury tekstów Marcina Gmysa na stronie "ZL". Omówienia płyt, szkice o kompozytorach i wykonawcach, muzyka znana i zapoznana... To czego warto słuchać i to, co dobrze jest wiedzieć, aby usłyszeć więcej... Aby przeczytać kliknij tutaj Więcej...

"Portret Słowackiego" Pawła Hertza
W 200. rocznicę urodzin Juliusza Słowackiego nakładem Zeszytów Literackich i Biblioteki Narodowej ukazuje się "Portret Słowackiego" Pawła Hertza, klasyczna biografia literacka, wspaniale opowiedziany życiorys wybitnego poety. Więcej...

Nowe filmy (Bacon, Miłosz, Jeleński)
Zachęcamy do obejrzenia filmów zamieszczonych na stronie "Wideo". Wśród materiałów z francuskiego instytutu audiowizualnego INA znajdą Państwo m.in.: wypowiedź Francisa Bacona, Czesław Miłosz w programie Bernarada Pivot, Konstanty A. Jeleński jako aktor w filmie wg Kafki... Więcej...

Zmarł prof. Leszek Kołakowski
Ze smutkiem zawiadamiamy o śmierci profesora Leszka Kołakowskiego. "Zeszyty Literackie" cieszyły się jego przyjaźnią i wsparciem. Był naszym autorytetem. Swoje szkice publikował także na łamach "Zeszytów Literackich". Więcej...

Zagajewski o Rajcić
W "Gazecie Wyborczej" 27 VI 2009 Adam Zagajewski pisze o Biserce Rajcić w związku z przyznaniem tłumaczce Nagrody Transatlantyk 2009. Przytaczamy tekst laudacji:

 Więcej...

Franaszek o nowych książkach Herberta Sztuka była dla Herberta ciągłą walką z czasem, biologią i złem, które jest w nas. Najważniejszym wrogiem - nie opresja polityczna, a nihilizm - pisze Andrzej Franaszek. Przytaczamy pełną wersję szkicu, którego wersja skrócona ukazała się w "Gazecie Wyborczej" 23 VI 2009. Więcej...

Fiałkowski o "Głosach Herberta"
W "Tygodniku Powszechnym" 2009 nr 14 Tomasz Fiałkowski pisze o książce "Głosy Herberta":
"Głosy Herberta" – pośród wielu książek, jakie się ukazały w związku z minionym Rokiem Herbertowskim, ta jest w swoim wewnętrznym zróżnicowaniu najbardziej zaskakująca.

 Więcej...

Tomasz Cyz w Zachęcie
16 VI w Zachęcie Tomasz Cyz wygłosił wykład Słuchając, patrzącWięcej...

Adam Szczuciński o Wenecji
W "GW" (13-14 VI 2009) ukazał się tekst Adama Szczucińskiego "Serce zostało w...":
...Wenecji. Peregrynowałem do niej z Florencji, z Neapolu, nawet z Palermo. Odwiedzałem ją zawsze, gdy zatrzymywałem się we Włoszech, nie potrafiłbym jej ominąć, to ona nadaje sens podróży, ona podtrzymuje oddech.
Od kilku lat zaglądam do niej na krótko, w pośpiechu. Nie żyję już jej sprawami, nie słucham skarg, narzekań. Ale jadę do niej zawsze, jak się jedzie do matki. Opuszczam ją niespokojny, pełen troski, czy następnym razem zastanę ją w dobrej formie. Gdy odjeżdżam, ona patrzy na mnie czule i wykonuje gest, jakby machała ręką...

 Więcej...

Nowa strona Julii Hartwig
25 V 2009 roku została uruchomiona strona internetowa poświęcona Julii Hartwig. Pod adresem www.juliahartwig.tnn.pl znalazły się między innymi: lubelskie utwory Julii Hartwig, w tym debiut, opublikowany na łamach czasopisma "W słońce", wspomnienia zebrane w ramach projektu "Historia Mówiona", zdjęcia rodzinne. Zapraszamy do częstych odwiedzin Więcej...

Nowy podcast na stronie ZL
Zapraszamy do wysłuchania nowego podcastu, cyklu audycji Marcina Wasyluka "Zobaczone, podsłuchane" (wywiady, komentarze, relacje z planu filmowego i premier teatralnych, spotkania z pisarzami). Aby posłuchać kliknij tutaj Więcej...

Jan Lebenstein "Pieczęć Erosa i Tanatosa 1959-1970"
Ogłaszamy apel organizatorów wystawy Jana Lebensteina w Zachęcie: "W związku z przygotowywaniem przez Zachętę Narodową Galerię Sztuki w Warszawie we wrześniu 2009 roku wystawy Jana Lebensteina "Pieczęć Erosa i Tanatosa 1959-1970" zwracamy się do kolekcjonerów w Polsce i zagranicą z prośbą o udostępnienie prac Jana Lebensteina z lat 1959-1970 (obrazy, grafiki, gwasze, rysunki, fotografie, dokumenty). Cyfrowe fotografie prac prosimy przesyłać pod adresem Anny Tomczak: a.tomczak@zacheta.art.pl Będziemy wdzięczni i zobowiązani za pomoc z zgromadzeniu i dokumentacji prac Jana Lebensteina, którego ouvre pozostaje w dużym rozproszeniu i tylko dzięki prywatnym kolekcjom możliwe jest jego scalenie. Zachęta Narodowa Galeria Sztuki zapewnia konieczne zabezpieczenie informacji o przesłanych pracach i kolekcjach". Więcej...

Małgorzata Łukasiewicz - Lektury opowiedziane
Zapraszamy do wysłuchania podcastu Małgorzaty Łukasiewicz "Lektury opowiedziane". Co kwartał nowy odcinek. Gorąco zachęcamy. Aby posłuchać kliknij tutaj Więcej...

Fiałkowski o "Mistrzu z Delft" Herberta
W "Tygodniku Powszechnym" (2 XII 2008) Tomasz Fiałkowski pisze o "Mistrzu z Delft" Herberta:

"Jest to moja pierwsza próba w trudnym rodzaju essayu" - pisał Herbert do Jerzego Turowicza o swoim szkicu "Hamlet na granicy milczenia". Chciał się nim włączyć w dyskusję na temat szekspirowskiego bohatera, toczącą się w "Tygodniku Powszechnym”, a wywołaną filmem Laurence’a Oliviera.
Był rok 1952, "Tygodnik" miał zostać wkrótce zamknięty, "essay" nigdy się na jego łamach nie ukazał, sam Herbert uważał go później za zaginiony. Odnalazł się po śmierci autora, opublikowały go "Zeszyty Literackie”, a teraz otwiera przygotowaną przez redaktorkę "Zeszytów" książkę. Książkę, która w intencji Barbary Toruńczyk ma być czymś więcej niż zbiorem ineditów.
 Więcej...

Andrzej Franaszek o "Mistrzu z Delft"
28 X w "Gazecie Wyborczej" Andrzej Franaszek pisze o książce Zbigniewa Herberta "Mistrz z Delft i inne utwory odnalezione". Przytaczamy pełną wersję szkicu. Więcej...

"Zeszyty Literackie" po raz pierwszy w photoblogu...
Zdjęcie siedziby "Zeszytów Literackich" w Warszawie i nota o kwartalniku znalazły się na photoblogu Marka Bińkowskiego. Aby zobaczyć kliknij tutaj Więcej...

Zmarła Krystyna Kerstenowa
10 VII zmarła Krystyna Kersten, wybitny historyk. Więcej...

Rozmowa z Barbarą Toruńczyk

Prezentujemy fragmenty rozmowy Agnieszki Papieskiej z Barbarą Toruńczyk, która ukazała się w miesięczniku "Nowe Książki" 2012 nr 10, z okazji wydania książki "Żywe cienie".

CZASAMI MAM POCZUCIE, ŻE IDĘ POD PRĄD

Z Barbarą Toruńczyk rozmawia Agnieszka Papieska


ImageAGNIESZKA PAPIESKA: Stanisław Barańczak na XX-lecie „Zeszytów Literackich”, dedykując Pani trzy limeryki, napisał: „Basi Toruńczyk za wieloletnie i niezłomne stawianie oporu moim naciskom, aby «Zeszyty Literackie» z pisma intelektualno-elitarnego uczynić normalnym pismem wulgarnie-rozrywkowym”. Od tamtej pory minęło kolejne dziesięć lat. Czy w tym czasie zetknęła się Pani z podobnymi, tyle że bardziej serio wyrażonymi naciskami, aby zrezygnować z elitarności pisma?
BARBARA TORUŃCZYK: To jest problem, który nam towarzyszy, od kiedy w 1992 roku wydawnictwo przeniosło się do Polski. Bo w pierwszym, paryskim okresie istnienia pisma opór rzeczywistości napotykaliśmy z innej strony, w Polsce zaś w wyniku przemian ‘89 roku – mam na myśli zarówno procesy demokratyzacji, jak i pojawienie się gospodarki rynkowej – wezbrała fala kultury masowej. To było nowe wyzwanie, zresztą nie tylko my musieliśmy mu sprostać. Staszek Barańczak, jak zawsze, bardzo szybko to pojął. Muszę przyznać, że do dzisiaj jest to nasz największy problem.

AP: Cofnijmy się o trzydzieści lat. Jest Pani na stypendium doktoranckim w Yale i nagle, wiosną 1982 roku, rzuca Pani świetnie rozpoczętą karierę naukową, rezygnuje ze stypendium i zakłada w Paryżu pismo literackie – od zera, bez pieniędzy, mając tylko pomysł. To było wbrew rozsądkowi. Co Panią kierowało?
BT: Pierwszy raz mogłam zapomnieć o Europie Środkowo-Wschodniej, a nawet o Europie, bo każdy, kto znajdzie się w Ameryce, czuje zanurzenie w nowym świecie. Przede mną rozciągała się perspektywa całkowitej wolności, co dobitnie uzmysłowił mi Josif Brodski, mówiąc, że Ameryka jest jedynym krajem, gdzie można się oderwać od presji społeczności, polityki, a w tamtym czasie w Polsce, mówię o latach 70. i 80., budowaliśmy – ja i moje środowisko – ruch opozycyjny. Brodski nalegał, żebym przyjęła tę wielką ofertę wolności, którą daje Ameryka. Dla mnie znaczyłoby to zerwanie z całym dotychczasowym życiem. Dla Brodskiego jako twórcy jest to zapewne ważne, żeby wykonać taki skok z trampoliny, ale ja nie odczuwałam podobnej potrzeby, nie chciałam rezygnować z wpojonego mi rozumienia wolności, obejmującego również kontekst społeczno-polityczny, historyczny. Czułam się przede wszystkim silne związana z moim środowiskiem. To był szczególny czas, wszyscy moi przyjaciele byli aresztowani lub internowani, niezależny ruch wydawniczy, który współtworzyłam od początku, był kompletnie rozbity. Nie szukałam kariery. Zresztą to też złożona sprawa. Wtedy w Stanach panował kryzys. Widziałam losy moich przyjaciół, emigrantów z 1968 roku, którzy byli już zakorzenieni w Stanach, pokończyli najlepsze uniwersytety, i z dnia na dzień tracili pracę. Ja miałam około trzydziestu lat, zanim skończyłabym studia, weszła w środowisko amerykańskie... Choć to akurat było bardzo łatwe, bo tam nie ma barier, jakie stwarza elitarystyczna Europa i Polska. W kręgach, w których się obracałam, na wyższych uczelniach, wśród intelektualistów, pisarzy, panowała merytokracja, to znaczy można było dotrzeć do najwybitniejszych osób, jeśli było się kierowanym uzasadnionymi powodami. Brodskiego poznałam w pierwszym tygodniu mojego pobytu w Stanach. Jednak nie myślałam o tym, żeby tam zostać. Chciałam założyć pismo, przeważyły więzy z przeszłością, z Polską.

AP: Jednak był w tej decyzji jakiś pierwiastek irracjonalny.
BT: Z doświadczenia wiem, że gdy ktoś chce powołać do życia coś nowego, to ma wizję tego przedsięwzięcia, natomiast dla wszystkich wokół jest to irracjonalne. Znalezienie miejsca na coś nieznanego wymaga twórczego podejścia do rzeczywistości, która jest do tego nieprzygotowana. Rozumiem, że mój krok mógł się innym wydać szaleńczy, ale ja widzę w nim pewną konieczność. Był to logiczny rozwój mojego życia, mojej osobowości, zainteresowań. Przed wyjazdem z kraju byłam współzałożycielem i przez pewien czas sekretarzem redakcji pierwszego niezależnego pisma literackiego „Zapis”, które zgromadziło najwybitniejszych pisarzy polskich i szybko stało się zapleczem intelektualnym rozwijającego się ruchu demokratycznego. Wtedy powstał KOR, krótko potem Towarzystwo Kursów Naukowych. Wiedziałam, jak trudno takie pismo zakorzenić w świadomości społeczeństwa, zarówno autorów, jak i czytelników, i jak trudno zdobyć i utrzymać potrzebną do tego bazę materialną. „Zapis” zaczął być wydawany w kraju na powielaczach podziemia, a potem dzięki staraniom przyjaciół na emigracji, Eugeniusza i Niny Smolarów, nakładem Index on Censorship – jako „normalne”, drukowane czasopismo. Niełatwo było znaleźć na to pieniądze, zapewnić regularność i wysyłkę do kraju, zorganizować dystrybucję. Na skutek wprowadzenia stanu wojennego wszystkie już zdobyte środki mogły przepaść. Wydawało mi się, że w takich „wojennych” warunkach najpilniejszym zadaniem jest ratowanie ciągłości kultury, żeby nie było luki, żeby nie powstała przepaść, żeby nie udało się zdławić ducha wolności. Dlatego w pierwszej chwili myślałam o tym, żeby wydać symboliczny numer „Zapisu”, korzystając z tej szczęśliwej okoliczności, że część redakcji i autorów „Zapisu” była tuż koło mnie, w Stanach Zjednoczonych: Stanisław Barańczak, Kazimierz Brandys, Jakub Karpiński, Natalia Gorbaniewska, Josif Brodski. Sądziłam, że byłoby wspaniałym symbolicznym gestem wydać taki numer, który pokazałby opinii świata, i w Polsce, że kultura niezależna istnieje. Zrobiłam taki numer przy udziale ludzi, których wymieniłam, ale nie chciałam go wydawać bez zgody kolegów w kraju. Do Teresy Boguckiej, która pełniła wówczas funkcję sekretarza redakcji „Zapisu” (Wiktor Woroszylski i Jacek Bocheński byli internowani), napisałam list z pytaniem, czy się na to zgadzają. Odpowiedź nie nadchodziła. Dopiero po latach się dowiedziałam, że osoba, której powierzono ten list, nigdy go nie wysłała. Czas mijał, w Polsce zaczęły się ukazywać pierwsze niezależne pisma, i zrozumiałam, że symboliczny gest z „Zapisem” byłby już poniewczasie. Zrozumiałam też rzecz wtedy może zasadniczą: że to uderzenie w „Solidarność” może zagrozić ruchowi oporu w Polsce. Ludziom związanym z „Solidarnością” wydawało się niemożliwe zniszczyć tak potężny ruch społeczny, 10 milionów członków. Ja byłam od roku na Zachodzie, nawiązałam kontakty z emigrantami czeskimi po 1968, z rosyjskimi opozycjonistami – jak Władimir Bukowski, Aleksander Zinowiew, Brodski, poznałam uchodźców z Węgier. Uważałam, że należy się nastawiać na okres normalizacji co najmniej tak długi jak w Czechosłowacji, to znaczy co najmniej dziesięć lat, i przez ten czas trzeba pokazać, że ruch oporu przetrwał, i zrobić wszystko, żeby on rzeczywiście przetrwał. Wydawało mi się, że stworzenie niezależnych instytucji, chwilowo na emigracji, potem być może w kraju, jest najważniejsze. To właśnie mną kierowało, kiedy pomyślałam o założeniu pisma. Rozmawiałam o tym ze Stanisławem Barańczakiem. To człowiek, który nie zna słowa „nie”. Byłam przy tym, jak mu zaproponowano wstąpienie do KOR-u. Zanim zdążyłam zaprotestować, bo uważałam, że takiego człowieka trzeba zachować dla kultury polskiej, a to była ryzykowna decyzja, on już się zgodził. Kiedy go zapytałam, co myśli o tym, żeby założyć pismo, powiedział: „Dlaczego nie? Oczywiście, że tak, ale to musi być bliżej Polski”. Wtedy zdecydowałam pojechać do Paryża, też – można powiedzieć – straceńczo, bo nie miałam tam żadnego punktu zahaczenia. Skasowałam stypendium w Stanach, choć dziekan mnie przekonywał, żeby poczekać, aż się wyjaśni sytuacja w kraju. Ale ja uważałam, że trzeba jak najszybciej doprowadzić do powstania pisma. I tak się stało.


Fragmenty, całość w miesięczniku „Nowe Książki” 20121 nr 10.


ImageNowość
Na kartach tej książki ożywają cienie Marka Edelmana, Jerzego Giedroycia, Zbigniewa Herberta, Pawła Hertza, Jana Kotta, Jana Lebensteina, Aliny Margolis-Edelman, Czesława Miłosza, Jana Nowaka-Jeziorańskiego, Jerzego Turowicza, Wiktora Woroszylskiego. Mowa jest też o Jacku Woźniakowskim, Jacku Kuroniu, Adamie Michniku...

Komentarze

Napisz komentarz
Imię:Gość
Tytuł:
Komentarz:

 

 

login

hasło

Zapamiętaj mnie
Zapomniałeś hasła?
Nie masz konta? Załóż je

 
 
Zapisz się na newsletter ZL: